مقدمه
چاقی به عنوان یکی از بزرگترین چالشهای سلامت عمومی در عصر حاضر شناخته میشود که با ذخیره بیش از حد چربی در بدن و افزایش شاخص توده بدنی (BMI) تعریف میگردد. این پدیده که در چند دهه اخیر به سرعت در حال گسترش است، نه تنها سلامت فردی را تهدید میکند، بلکه بار اقتصادی سنگینی بر سیستمهای بهداشتی کشورها تحمیل مینماید. آمارهای نگرانکننده نشان میدهند که شیوع چاقی در میان کودکان و نوجوانان به طور ویژهای افزایش یافته است، که این امر زنگ خطری برای نسلهای آینده محسوب میشود.
چاقی نتیجه تعامل پیچیده عوامل ژنتیکی، محیطی و رفتاری است که از جمله مهمترین آنها میتوان به تغذیه ناسالم، کمتحرکی و سبک زندگی شهرنشینی اشاره کرد. این عارضه به عنوان مادر بسیاری از بیماریها شناخته میشود که خطر ابتلا به بیماریهای قلبی-عروقی، دیابت نوع 2، اختلالات مفصلی و حتی برخی سرطانها را به شدت افزایش میدهد. با این حال، خبر امیدوارکننده این است که چاقی تا حد زیادی قابل پیشگیری و کنترل است و تغییر در عادات غذایی و افزایش فعالیت بدنی میتواند نقش تعیینکنندهای در مدیریت این معضل داشته باشد.در این بخش از مقالات دکتر عباس جوشن می خواهیم درباره چاقی بیشتر صحبت کنیم.تا انتهای مطلب همراه ما باشید.
چاقی
چاقي با ذخيره بيش ازحد انرژي بصورت چربي در بدن ظاهر مي شود بيش از نيمي از مردم آمريکا مبتلا به اضافه وزن هستند و تقريبا ٢٥% از آنها درمعرض خطر بيماريهاي گوناگون ناشي از چاقي مي باشند. زمانيکه نسبت وزن به قد ٢٠% يا بيش از ميزان ماکزيمم باشد چاقي تلقي مي گردد. BMI بيش از kg/m2 ٣٠ مشخصه چاقي است BMI شاخص توده بدن است و با وزن به کيلوگرم / ( قد به متر )٢ محاسبه مي شود درافراديکه BMI بين ٩/٢٩ – ٢٥ باشد مبتلا به اضافه وزن هستند اما نه چاقي بنابراين بايد به رژيم غذايي و کالري مصرفي آنها توجه بيشتري کرد.
برطبق آمار بدست آمده ميزان چاقي رو به افزايش است و متاسفانه يک آمار ناخوشايند نشان مي دهد که در صد کودکان و نوجوانان چاق در ٢٠سال گذشته در آمريکا دوبرابر شده است .
ميزان انرژي که اغلب مردم در طي روز نياز دارند ، بطور متوسط ( معمول ) براي زنان حدود ٢٠٠٠ کالري و براي مردان ٢٥٠٠ کالري مي باشد . اين ميزان براي يک ورزشکار حرفه اي ٤٠٠٠ کالري بيشتر است وبراي يک زن حامله و شيرده ٥٠٠ – ٣٠٠ کالري بيش از کالري مورد نياز يک زن در حالت عادي است .
بدن هرگز نمي تواند پروتئين و کربوهيدرات را ذخيره کند بنا براين مازاد پروتئين وکربوهيدرات خورده شده را به چربي تبديل و ذخيره مي کند . يک پوند چربي ( حدود ٤٥٠ گرم ) تقريبا ٣٥٠٠ کالري انرژي توليد مي کند ، بنابراين در مصرف مواد غذايي بايد تعادل برقرار باشد تا مازاد آنها به شکل چربي ظاهر نگردد.
کلسترول بالا و اختلالات کليه و کيسه صفرا چاقي باعث افزايش خطر بيماري و مرگ مي گردد . همچنين چاقي باعث افزايش خطر ابتلا به بعضي از انواع سرطان بخصوص سرطانهاي کيسه صفرا – رحم و پستان مي باشد.
درافراد چاق خطر ايجاد سنگ کيسه صفرا سه برابر افراد ديگر است . همچنين چاقي يک فاکتور خطر براي پيشرفت بيماري ورم وسائيدگي مفاصل ( استئوآرکريت ) و اختلالات تنفسي حين خواب مي باشد.
عامل ژنتيک در ايجاد و پيشرفت چاقي نقش بسزايي دارد. احتمال چاقي در بچه هاي داراي والدين چاق نسبت به بچه هاي داراي والدين وزن نرمال ١٠ برابر بيشتر است .
عوامل موثر درچاقي 
١ – مصرف غذايي زياد بيش از نياز بدن
٢ – مصرف زياد الکل
٣ – روش زندگي خانه نشيني و بي تحرکي
عوامل موثر در جلوگيري از اضافه وزن
١ – استرس
٢ – خستگي و دلتنگي و دلسردي
٣ – عادات غذايي غلط
٤ – اجتناب ازخانه نشيني و بي تحرکي و انجام دادن تمرينات ورزشي ٣ روزدرهفته هربار براي مدت ٣٠ دقيقه و بطور کلي سعي در افزايش فعاليت بدني مثلا پياده روي بجاي استفاده از ماشين و رانندگي – استفاده از پله بجاي آسانسور و يا کوهپيمايي بجاي استفاده از تله کابين
٥ – کاهش مصرف غذاهاي محتوي قند و چربي بالا و افزايش مصرف غذاهاي محتوي فيبر زياد مانند ميوه جات و سبزيجات .
براي کاهش وزن به اين موارد بايد توجه گردد
١ – کاهش سريع وزن روش مناسبي نمي باشد ، زيرا کاهش سريع وزن معمولا همراه با افزايش سريع مجدد وزن مي باشد .در طول ماه کاهش وزن ٤-٣ کيلو گرم مناسب است .
٢ – هرگز از دارو براي کاهش وزن استفاده نکنيد زيرا بعضي از داروها داراي اثرات جانبي بوده و درمواردي بسيار خطرناک هستند و طبق آمار و گزارشات موجود، عوارض و خطرات زيادي به بار اورده اند مثل مشکلات عصبي و گوارشي و در پاره اي موارد سکته هاي قلبي و مغزي و مرگ و مير .
٣ – مصرف داروهاي ضد اشتها براي کوتاه مدت با نظر پزشک مشکل چنداني ندارد . اما اين نوع داروها کمک به تغيير عادت غذايي شما نمي کند و اين موضوع براي داشتن وزن مناسب بسيار حائز اهميت است .
چند توصيه براي تغيير عادت غذايي غلط
- روزانه ٨-٦ ليوان آب بنوشيد.
- دربين غذا از نوشيدن آب بپرهيزيد.
- قبل ازصرف غذا سالاد ميل کنيد و از صرف نمک اضافه در غذا خودداري کنيد.
- سعي کنيد وعده هاي اصلي غذا ( صبحانه – نهار – شام ) حذف نگردد، زيرا در اينصورت ناچار به ريزه خواري خواهيد شد.
- مصرف چاي کمرنگ ولي بدون قند وشکر ، ٢ساعت بعد از غذا مانعي ندارد.
- براي صرف غذا ازبشقاب هاي کوچک استفاده کنيد.
- صرف غذا بايد در کمال آرامش و تاني صورت گيرد و از عجله خود داري کنيد .
- درحالت هاي اضطراب و استرس غذا نخوريد.
- وقت خود را بجاي ريزه خواري با فعاليت پر کنيد.
معرفی کتاب
برای اطلاع بیشتر میتوانید کتاب درمان چاقی شکمی و پهلو ها در طب سنتی دکتر عباس جوشن را مطالعه بفرمایید.
جهت خرید و ثبت سفارش روی تصویر کتاب ها کلیک کنید
