آب سیاه یا گلوکم

مقدمه

آب سیاه یا گلوکوم، یکی از بیماری‌های جدی چشمی است که به دلیل افزایش فشار داخل چشم ایجاد می‌شود و در صورت عدم درمان به موقع، می‌تواند منجر به آسیب عصب بینایی و حتی نابینایی شود. این بیماری معمولاً به دلیل اختلال در تخلیه مایع داخل چشم یا تولید بیش از حد این مایع رخ می‌دهد. در طب سنتی، زالو درمانی به عنوان یک روش مکمل برای کاهش فشار داخل چشم و بهبود گردش خون در ناحیه چشم مورد توجه قرار گرفته است. زالوها با ترشح موادی مانند هیرودین، به کاهش التهاب و بهبود جریان خون کمک می‌کنند، که این امر می‌تواند در مدیریت علائم گلوکوم موثر باشد.

در روش زالو درمانی برای درمان گلوکوم، زالوها معمولاً در نقاط خاصی از بدن مانند پشت گوش، گردن یا نقاط مرتبط با سیستم عصبی و گردش خون قرار می‌گیرند. این روش نه تنها به کاهش فشار داخل چشم کمک می‌کند، بلکه با بهبود جریان خون و کاهش استرس، به سلامت کلی چشم نیز کمک می‌نماید. البته، استفاده از زالو درمانی باید تحت نظر متخصصان مجرب و همراه با رعایت اصول بهداشتی انجام شود تا از عوارض جانبی احتمالی جلوگیری گردد. در این بخش از مقالات دکتر عباس جوشن به بررسی دقیق‌تر نحوه درمان آب سیاه یا گلوکوم با روش زالو درمانی و مراحل آن خواهیم پرداخت.تا انتهای مطلب همراه ما باشید.

آب سیاه یا گلوکم

حتماً از قدیم این جمله را شنیده اید که “چشم آینه سلامتی است”. نه تنها بیماری ها، بلکه حالات روحی هر فردی را نیز می توان در نگاه و چشم های وی یافت. چشم عضوی حساس است که مانند هر عضوی دارای بیماری های خاص خود می باشد. از طرفی این عضو تحت تأثیر بیماری های خاصی مانند دیابت نیز قرار می گیرد.

“آب سیاه” چیست؟

به افزایش فشار مایع درون چشم(فشار داخلی چشم) و آسیب عصب بینایی، “آب سیاه” یا “گلوکوم(glaucoma)” می گوییم. این بیماری در صورت عدم درمان، باعث از دست رفتن بینایی می شود، اما با تشخیص زودرس و درمان صحیح، در بیشتر مواقع می توانیم از نابینایی و کم بینایی جلوگیری نماییم . عصب بینایی، متشکل از رشته های عصبی تمام قسمت های شبکیه(یا پرده چشم) است. در بیماری آب سیاه، برخی از این رشته ها صدمه می بینند، بنابراین پیام های عصبی به مغز نمی رسند و نقاط کور در میدان دید(معمولاً در نواحی محیطی) ایجاد می شود. از دست رفتن تدریجی دید محیطی، مهم ترین علامت آب سیاه است. در صورت عدم درمان بیماری، رشته های عصبی بیشتری آسیب می بینند که باعث محدودیت بیشتری در میدان بینایی می گردد. این امر در نهایت به دید تونلی منجر می شود که شبیه به نگاه کردن از یک لوله باریک و طولانی است. خوشبختانه اگر گلوکوم زود درمان شود این عارضه به ندرت اتفاق می افتد.

ممکن است فردی بدون اطلاع از وجود بیماری آب سیاه به آن مبتلا شده باشد، چون این بیماری با درد همراه نیست و چون از دست دادن دید محیطی به طور معمول، آهسته و تدریجی اتفاق می افتد و علائم دیگری ندارد به راحتی قابل درک نیست.

منظور از فشار داخلی چشم چیست؟

در داخل کره چشم، مایعی به نام “زلالیه” وجود دارد. این مایع در پشت عنبیه(لایه رنگی جلوی چشم) تولید شده و سپس از طریق سوراخ مردمک به داخل اتاق قدامی جریان می یابد و بعد، از طریق کانال های خروجی دور قرنیه(لایه شفاف جلوی چشم)، خارج می گردد. به طور تقریبی مقدار زلالیه تولید شده در چشم(تحت شرایط طبیعی) با مقدار زلالیه خارج شده از چشم برابر است و در نتیجه فشار چشم ثابت باقی می ماند. در صورتی که انسدادی در مسیر خروجی زلالیه وجود داشته باشد و مقدار کافی از این مایع به خارج از چشم راه نیابد، فشار داخلی چشم افزایش خواهد یافت. فشار بالای چشم می تواند بافت های ظریف پشت چشم را آزرده نماید، در نتیجه بعضی از رشته های عصب بینایی آسیب دیده و سر عصب بینایی فرو رفته می شود و این به آن معناست که الیاف عصب از بین رفته اند. آب سیاه معادل با افزایش غیرطبیعی فشار چشم نیست، بلکه فشار بالای چشم  اگر به الیاف عصب بینایی آسیب برساند، آب سیاه خوانده می شود. بنابراین آنچه مهم است کشف فشار بالای چشم توسط چشم پزشک و شروع درمان جهت پیشگیری یا توقف آسیب به عضلات چشمی است.

دو نوع اصلی گلوکوم

دو نوع اصلی گلوکوم عبارتند از :

•  گلوکوم زاویه باز Open angle glaucoma: در این نوع گلوکوم فشار چشم در طول زمان افزایش می یابد. این نوع گلوکوم معمولا بدون علامت است.
• گلوکوم زاویه بسته  Angle closure glaucoma :  افزایش شدید و ناگهانی فشار چشم در این نوع گلوکوم می تواند باعث  درد شدید، تاری دید، اشکریزش، تهوع و استفراغ شود. این نوع از حمله گلوکوم نیاز به مداخله فوری پزشکی  دارد.

درمان در طب کلاسیک

درمان دارویی

شایع ترین نوع درمان زودرس گلوکوم، درمان دارویی است. داروهای گلوکوم به صورت قطره های چشمی و قرص تجویز می شوند. این داروها به دو شکل سبب کاهش فشار داخل چشم می شوند: بعضی باعث کاهش تولید مایع در چشم شده و بعضی به تخلیه بیشتر مایع از درون چشم کمک می کنند.

داروهای ضد گلوکوم ممکن است تا چند بار در روز تجویز شوند. بیشتر بیماران، عوارضی به داروها نشان نمی دهند، ولی بعضی از این داروها ممکن است سبب سردرد شده و یا بر روی اعضای دیگر بدن آثار سوئی داشته باشند. قطره ها ممکن است سبب سوزش و قرمزی چشم شوند.

داروهای ضد گلوکوم باید تا زمانی که به کنترل فشار داخل چشم کمک می کنند مصرف شوند. از آنجا که گلوکوم معمولا علامتی ندارد، گاهی بیماران داروی خود را قطع کرده و یا فراموش می کنند آن را مصرف کنند.

جراحی با لیزر

جراحی با لیزر به تخلیه مایع از درون چشم کمک می کند. هر چند از این روش می توان در هر زمانی استفاده کرد، ولی معمولا بعد از درمان دارویی به کار می رود. در بسیاری از موارد، بیمار باید بعد از جراحی لیزری نیز دارو مصرف کند.

جراح قطعه کوچکی از بافت سفیدی چشم (صلبیه) را بر می دارد و این کار باعث به وجود آمدن کانال کوچکی برای تخلیه مایع درون چشم می شود. سپس قسمت سفید چشم که برداشته شده است با لایه نازک و شفافی از ملتحمه پوشانده می شود. مایع از مجرای ایجاد شده و از زیر ملتحمه ای که روی آن را پوشانده عبور کرده و از چشم خارج می شود.

بیمار پس از جراحی باید تا چند هفته از قطره های آنتی بیوتیک و ضد التهاب برای مقابله با عفونت و تورم استفاده کند. باید توجه داشت که این قطره ها با قطره هایی که بیمار قبلا برای درمان گلوکوم مصرف می کرده است متفاوت هستند. بیمار باید در چند هفته اول پس از جراحی مرتبا توسط چشم پزشک معاینه شود.

مراحل درمان آب سیاه یا گلوکم

• هفت عدد اسفند کوبیده نشده هر شب قبل از خواب به مدت 40 شب میل شود.
• شیر جوشیده یک لیوان + یک قاشق چای خوری گرده گل + با یک قاشق عسل هم زده به جای صبحانه مصرف شود.
• هر شب یک قاشق چای خوری نمک در یک لیوان آب ولرم هم زده و تنقیه کنید بعد از چند لحظه مواد زائد از روده تخلیه می شود.
• به مدت 40 روز , هر روز اسفناج خام را خرد کرده با مقداری ماست شیرین همراه شام میل کنید.
• هر روز یک لیوان اب هویج میل کنید.
• 40 صبح ناشتا شربت خاکشیر با عسل به همراه پودر هسته پرتقال (آب + عسل + پودر هسته پرتقال +خاکشیر) یک لیوان میل شود.
• مصرف روزی چند عدد سیب به علت دارا بودن ویتامین ها ی A , B , C برای تقویت بینایی چشم

فرمول مسهل عام

از فرمول زیر که فرمول مسهل عام است بیمار ماهی یکبار باید مصرف کند:

برگ سنا 50 گرم + گل سرخ 50 گرم + ترنجبین 50 گرم + گل ختمی 25 گرم + تخم کتان 25 گرم + افسنتین 25 گرم   , داروها را با هم مخلوط کرده و نیم کوب نمائید و در بعد از طهر روز مورد نظر یک الی 2 بار یک قاشق غذاخوری از مخلوط فوق را با 2 لیوان آب بجوشانید تا یک لیوان باقی بماند و سپس صاف کنید و با عسل میل کنید . اگر با یک لیوان شکم حالت اسهالی پیدا کرد کافی است و اگر نه چند دقیقه بعد ارام آرام یک لیوان دیگر بخورید و اگر دچار دل پیچه شدید یک لیوان عرق نعناع را داغ کنید و با مقداری نبات میل کنید.و خوردن انجیر و آلو بخارا آب پز شده همراه مسهل توصیه می شود.

دستور زالو گذاری

در جلسه اول 10 عدد زالو پشت گوشها انداخته شود و 20 روز دیگر روی شقیقه های انتهای خارجی ابرو 2 تا 3 عدد زالو بیاندازید و هر شب موقع خواب از سرمه های چشم استفاده کنید.