مقدمه
ام اس (MS) یا مالتیپل اسکلروزیس یک بیماری مزمن و پیشرونده سیستم عصبی مرکزی است که در آن سیستم ایمنی بدن به اشتباه به غلاف محافظتی اعصاب (میلین) در مغز و نخاع حمله میکند. این آسیب باعث اختلال در ارتباط بین مغز و سایر قسمتهای بدن میشود و علائمی مانند خستگی شدید، ضعف عضلانی، مشکلات بینایی، اختلالات تعادلی و گاهی اوقات مشکلات شناختی را به همراه دارد. MS یک بیماری خودایمنی است که علت دقیق آن ناشناخته است، اما ترکیبی از عوامل ژنتیکی و محیطی مانند کمبود ویتامین D، عفونتهای ویروسی و سیگار کشیدن میتوانند در بروز آن نقش داشته باشند. این بیماری معمولاً در سنین ۲۰ تا ۴۰ سالگی تشخیص داده میشود و زنان بیشتر از مردان به آن مبتلا میشوند.
مدیریت و درمان بیماری ام اس نیازمند رویکردی جامع و چندوجهی است که شامل داروهای تعدیلکننده سیستم ایمنی، فیزیوتراپی، کاردرمانی و حمایت روانی میشود. داروهایی مانند اینترفرونها، داروهای سرکوبکننده ایمنی و درمانهای جدیدتر مانند آنتیبادیهای مونوکلونال، به کاهش حملات و کند کردن پیشرفت بیماری کمک میکنند. علاوه بر درمانهای پزشکی، تغییرات سبک زندگی مانند رژیم غذایی سالم، ورزش منظم، مدیریت استرس و اجتناب از عوامل محرک مانند گرما میتوانند به بهبود کیفیت زندگی بیماران کمک کنند. حمایت خانواده و جامعه نیز نقش مهمی در توانمندسازی بیماران و کاهش چالشهای ناشی از این بیماری دارد. تشخیص به موقع و شروع درمان در مراحل اولیه بیماری، میتواند تأثیر قابل توجهی در کاهش عوارض و بهبود عملکرد بیماران داشته باشد.در این بخش از مقالات دکتر عباس جوشن می خواهیم درباره بیماری بیماری ام اس MS بیشتر صحبت کنیم.تا انتهای مطلب همراه ما باشید.
پرهیزات M.S
- ماهی
- آب (مخصوصا آب سرد)
- چای
- حلیم
- کله پاچه
- ماکارونی
- گوشت گاو و گوساله
- الویه
- سیب زمینی
- موز
- ماست
- دوغ
- گوجه فرنگی
- خیار
- عدس
- بادمجان
- میوه ها و سبزیجات با طبع سرد
- یخ و هر نوشیدنی که در آن یخ انداخته باشند
- سرکه و ترشیجات
- غذاهای سرخ کرده و بسیار چرب
- انواع سس ها و غذاهای آماده و بسته بندی شده کارخانه ای
- فست فودها
- قهوه و نسکافه
- شکلات
- شیرینی های مصنوعی
- نوشابه و نوشیدنی های کارخانه ای
- انواع پنیر
توصیه های M.S
صبحانه
- قبل از صبحانه: یک استکان آب جوش+ 1 قاشق مرباخوری عسل (اگر بیمار دیابتی است، از عسل دیابتی استفاده نماید.)
- صبحانه:
حتما هر روز میل شود: 20 عدد بادام پوست کنده و 10 عدد مویز و کمی آب جوش و عسل + عرقیات مفرح در مخلوط کن، مخلوط شده و میل شود. (در بیماران دیابتی بدون عسل)
می توانید در روزهای مختلف به تناوب مواد زیر را در وعده صبحانه خود بگنجانید:
مربای بالنگ
مربای هلیله یا مربای آمله (در صورت دسترسی به مربای هلیله یا آمله روزانه 1 قاشق غذا خوری از آن میل شود)
مربای به
به را خرد کرده و در ظرف با شکر یا عسل بجوشانید تا پخته شود. در حین پخت در پارچه ای تمیز کمی هل، دارچین، زنجبیل و میخک ریخته و پارچه بسته شده را در ظرف مربای در حال پخت بیاندازید و پس از پخته شدن مربا آن را خارج کنید. در اواخر طبخ کمی زعفران ساییده نیز به مربا اضافه شود.
مربای زنجبیل
زنجبیل را 20 روز در آب بخیسانید و هر روز آب آن را عوض کنید. و بعد از 20 روز آن را با آب و عسل بپزید.
ناهار و شام
آبگوشت نخود
آبگوشتی متشکل از نخود، و یکی از گوشتهای جوجه مرغ/ گنجشک/ جوجه کبوتر/ کبک/ بلدرچین/ جوجه خروس یا قرقاول با کمی ادویه جات و سبزیجات (شامل شوید، نعناع، زیره، دارچین، آویشن، مصطکی، زعفران، کمی فلفل سیاه و کمی زنجبیل) بدون روغن تهیه شود و آب گوشت ذکر شده در مخلوط کن مخلوط شده و به بیمار داده شود. می توان در هر یک از وعده های غذایی به تناوب از گوشتهای ذکر شده در غذای بیمار استفاده نمود. اگر قرار بر استفاده از گوشت کبوتر بود باید ابتدا گوشت آن را در آب بجوشانید و آن آب را دور بریزید و گوشت را در آب دیگری با نخود و ادویه جات بپزید.
کباب گوشتهای ذکر شده با ادویه جات و روغن زیتون
شوربای گوشتهای ذکر شده
خورشتها با گوشتها و ادویه جات ذکر شده تهیه شود.
میان وعده
حلوای سیب: سیب شیرین رسیده را پوست بکنید و با آب بپزید تا سیب له شود و آب آن تمام شود. در ظرف دیگری مقداری شکر یا عسل را با کمی هل و دارچین و زعفران و گلاب و کمی آب به قوام بیاورید. مایه را به سیب اضافه کرده و روی حرارت ملایم هم بزنید تا به قوام حلوا برسد. پس از سرد شدن روی آن را با مغز پسته تزیین کنید. (بیماران دیابتی این حلوا را بدون شکر و عسل تهیه نمایند.)
7 عدد مغز پسته، 1 مغز گردو و کمی مغز چلغوزه (با هم میل شود)
نوشیدنی
مخلوط آب و عسل و گلاب و زعفران+ کمی عرق بادرنجبویه (بیماران دیابتی بدون عسل)
آب سیب+ عسل + زعفران (بیماران دیابتی بدون عسل)
ماء العسل (برای بیماران غیر دیابتی): نیم کیلو عسل را با 5/2 لیتر آب مخلوط کرده و روی حرارت بگذارید. در پارچه تمیزی چوب دارچین، مصطکی،هل از هر کدام 5 گرم ریخته و پارچه را ببندید و در مخلوط آب و عسل بیاندازید و کمی نیز زعفران اضافه کنید. مخلوط را بجوشانید تا کف کند و کف آن را بگیرید و از روی حرارت بردارید. روزی چند فنجان از این ترکیب میل شود.
به جای چای
دم کرده بادرنجبویه، گاوزبان، بابونه، اسطخدوس، افسنتین، ریشه ایرسا از هر کدام 5 گرم با لیمو عمانی و نبات
به عنوان میوه می توانید از سیب، گلابی و زردآلوی شیرین استفاده نمایند.
سایر توصیه ها
استحمام
- مقداری آویشن، زنیان، بومادران و مرزنجوش را بجوشانید و آب آن را به صورت گرم در وان حمام بریزید و سر و بدنتان را با آن شستشو دهید. اگر امکان نشستن در وان حمام وجود دارد، در ترکیب ذکر شده طوری بنشینید که فقط سر و گردن از آب بیرون باشد. سپس بدن را با لیف پارچه ای ماساژ دهید. بعد از خروج از وان یا اتمام شستشو، بدن را خشک کرده و در معرض سرما قرار ندهید (محیط حمام کاملا گرم باشد) و همچنان که بدن گرم است، سر و بدن را با مخلوطی از روغن های قسط، شوید، بابونه، شترمرغ و سیاهدانه، روغن مالی کرده و با لباس مناسب بپوشانید.
بخور
- هرشب بخور تخم گشنیز بدهید : 3 قاشق غذاخوری تخم گشنیز را با 3 لیوان آب جوش روی حرارت کم گذاشته ملافه روی سر بکشید، آنقدر بخور دهید تا خیس عرق شوید. سپس ملافه را دور سر بسته به رختخواب رفته تا خشک شود. در مجاورت باد کولر و پنکه نخوابید.
