مقدمه
تقویت حافظه و جلوگیری از پیشرفت آلزایمر از جمله موضوعات مهم در حوزه سلامت مغز و اعصاب است که با افزایش سن، اهمیت بیشتری پیدا میکند. آلزایمر به عنوان شایعترین نوع زوال عقل، باعث کاهش تدریجی عملکردهای شناختی مانند حافظه، تفکر و توانایی انجام فعالیتهای روزمره میشود. با این حال، تحقیقات نشان میدهند که با رعایت برخی تدابیر و تغییرات در سبک زندگی، میتوان به تقویت حافظه کمک کرد و روند پیشرفت آلزایمر را کندتر نمود. این تدابیر شامل تغذیه سالم، فعالیت بدنی منظم، تمرینات ذهنی و مدیریت استرس هستند که همگی در حفظ سلامت مغز نقش کلیدی دارند.
علاوه بر این، عوامل دیگری مانند خواب کافی، تعاملات اجتماعی و پرهیز از عادات ناسالم مانند مصرف الکل و سیگار نیز میتوانند به تقویت حافظه و کاهش خطر ابتلا به آلزایمر کمک کنند. مطالعات نشان دادهاند که رژیمهای غذایی غنی از آنتیاکسیدانها، امگا-۳ و ویتامینها مانند رژیم مدیترانهای، تأثیر مثبتی بر سلامت مغز دارند. همچنین، انجام فعالیتهای ذهنی مانند حل پازل، یادگیری مهارتهای جدید و مطالعه میتواند به حفظ عملکرد شناختی کمک کند. آگاهی از این تدابیر و عمل به آنها میتواند به افراد کمک کند تا در هر سنی، سلامت مغز خود را حفظ کرده و از ابتلا به آلزایمر پیشگیری کنند.در این بخش از مقالات دکتر عباس جوشن می خواهیم درباره تدابیر حافظه بیشتر صحبت کنیم.تا انتهای مطلب همراه ما باشید.
تدابیر تقویت حافظه و جلوگیری از پیشرفت آلزایمر
پرهیزات خوراکی
- آب سرد
- یخ
- سیر خام
- پیازخام
- شاهی
- تره، بادمجان
- عدس
- ماست
- دوغ
- پنیر
- گشنیز تازه
- لوبیا، باقلا
- قارچ
- کاهو
- سرکه
- بومادران
- گوشت گاو و گوساله
غذاها، سبزیجات و میوه های با مزاج سرد و تر مثل :
- هلو
- آلو
- هندوانه
- اسفناج
- پرتقال
- نارنگی
- گوجه فرنگی
- خیار
- سیب ترش
- کاهو
- فست فود و غذاهای کنسروی و کارخانه ای
- انواع سس
- نوشابه
- آبمیوه و تنقلات صنعتی
- غذاهای خمیری مانند ماکارونی، آش رشته، الویه
سایر پرهیزات
- پرهیز از استرس و نگرانی و عصبانیت
- پرهیز از خوابیدن در طول روز
- پرهیز از حمام کردن با آب بسیار داغ یا بسیار سرد
- پرهیز از افراط در آمیزش جنسی
توصیه هایی برای وعده های غذایی
صبحانه
- مویز 30 عدد
- گلقند عسلی 1 قاشق غذاخوری
- شیر بادام
مواد لازم: مغز بادام درختی خام پوستکنده نیم پیمانه، آب سرد 2 پیمانه، شیره انگور 4 قاشق غذاخوری، گلاب 2 قاشق مرباخوری، هل 4 دانه.
طرز تهیه: بادام پوست کنده را با تخم هل و نیم پیمانه آب در مخلوط کن بریزید تا خمیر شود. بقیه آب و گلاب و شیره انگور را به مخلوط اضافه کنید و باز چند ثانیه بگردانید تا خوب مخلوط شود.
- حریره بادام
- شیر فندق با عسل (طرز تهیه مانند شیربادام)
- شیر پسته با عسل (مانند شیربادام)
- زرده تخم مرغ عسلی
- مربای آمله یا مربای هلیله 1 قاشق مرباخوری
- مربای زنجبیل
- رب سیب و به
- مربای سیب و به
همچنین بخوانید: بیماری آلزایمر چیست؟
ناهار و شام
نکته1: در تهیه غذاها از گوشت بلدرچین یا جوجه مرغ یا گنجشک یا کبک یا قرقاول یا گوسفند استفاده شود.
نکته2: در تمام غذاها از مخلوط ادویه جات آویشن، زنجبیل، زعفران، دارچین، میخک، فلفل سیاه، هل، گلپر، زنیان، تخم کرفس، جوزهندی، رازیانه و کمی خردل استفاده کنید.
- شوربای گوشتهای ذکر شده با ادویه جات
- کباب گوشتهای ذکر شده
- کوکوی تخم ماهی
مواد لازم: تخم ماهی 100 گرم، 100 گرم از مخلوط سبزیجات پونه، شنبلیله، جعفری، سوسنبر و شوید، آرد 1 قاشق غذاخوری، زرده تخممرغ 6-5 عدد.
طرز تهیه:تخم ماهی را با سبزی خردشده و زرده تخممرغ و آرد کاملاً مخلوط نمایید تا مایع یکدست شود. سپس مایع را در روغن با حرارت ملایم سرخ نمایید.
همچنین بخوانید : غذاهای مفید و مضر برای کبد
- نخوداب
مواد لازم: یکی از گوشتهای ذکر شده 200 گرم، نخود 2 لیوان، پیاز متوسط 1 عدد، روغن زیتون یا بادام شیرین 2-3 قاشق غذاخوری، نمک و فلفل و دارچین، آویشن، زعفران، زیره و شوید خشک به مقدار لازم
طرز تهیه: نخود را 24ساعت در آب خیسانده و آبش را دور بریزید. سپس در یک ماهیتابه داغ خالی (بدون آب و روغن) کمی تفت دهید تا نفخ آن گرفته شود. سپس همراه با گوشت و پیاز و کمی آب بگذارید بپزد. ادویهها را به آن اضافه کنید و روی شعله ملایم بگذارید کاملاً جا بیفتد. در انتها روغن زیتون یا بادام شیرین را به آن اضافه کرده و میل نمایید.
- فرنی با پودر نارگیل و بادام
مواد لازم: شير بادام 4 ليوان، آرد برنج 6 قاشق غذاخوري، پودر نارگیل 2 قاشق غذاخوری، گلاب نصف استكان، عسل یا شکر به مقدار دلخواه، هل سبز ساييده 1 قاشق چايخوري، خلال پسته 2 قاشق غذاخوري.
طرز تهيه: شير بادام را در ظرفي مناسب بريزيد و آرد برنج و پودر نارگیل را به مرور به آن اضافه كرده، مرتب هم بزنيد تا يكنواخت شود. سپس ظرف را روي حرارت قرار دهيد و ضمن اينكه محتوي آن را مرتب هم ميزنيد، هل ساييده و گلاب و عسل یا شکر و در صورت تمايل يك قاشق غذاخوري خلال پسته را نيز اضافه كنيد. پس از يك جوش خوردن، فرني را از روي حرارت برداريد، در ظرف مناسبي بكشيد. سپس روي آن را با خلال پسته تزيين و ميل كنيد.
- حلوای ماش و بادام
یک پیمانه ماش پوست کنده را بکوبید و با روغن کمی تفت دهید. 2 پیمانه شیر اضافه کنید و روی حرارت ملایم هم بزنید تا کمی غلیظ شود. سپس مقداری عسل اضافه کنید و مرتب هم بزنید تا خمیر نسبتا سفتی به دست آید. پیش از برداشتن یک چهارم پیمانه مغز بادام پوست کنده خرد شده و کمی هل ساییده اضافه کرده و از روی حرارت بردارید.
- آش ماش با نخود
ماش را در مقداری آب بجوشانید تا پوست آن بترکد. آنگاه مقداری آب سرد به آن اضافه کنید تا پوست از ماش جدا شود و روی آب بیاید. ماش، نخود، پیاز، زردچوبه، یکی از گوشتهای ذکر شده، و سبزی جعفری با هم پخته شود. در 10 دقیقه انتهای طبخ کمی شیره بادام به آش اضافه شود. برای جلوگیری از نفخ می توان شوید و زیره نیز اضافه نمود.
- شيرينپلو
مواد لازم : برنج 4 پیمانه، یکی از گوشتهای ذکر شده 200 گرم، خلال نارنج 50 گرم، خلال پسته و خلال بادام با هم 50 گرم، شکر و روغن و زعفران به مقدار لازم.
طرز تهیه: خلال نارنج را سه چهار مرتبه، هر مرتبه چند دقيقه در آب بجوشانید و آبش را خالى كنید تا تلخى آن كاملاً برطرف شود. پس از آن خلال بادام و پسته را به همراه خلال نارنج با آب و شكر بجوشانید تا شيرينى شربت بهخورد خلالها برود. از طرفى گوشت را شسته و تميز كرده با آب بسیار کم در قابلمه گذارده، با حرارت ملايم دم بگذارید. بعد از آن برنج را که از قبل خيسانده و نمكزدهاید را جوشانده، آبكش كنید. آبروغن ته ديگ ريخته برنج را در آن برگردانید و بگذارید دم بکشد. پس از دم كشيدن، برنج را در ظرف كشيده، مرباى آماده خلال و پسته را كه نيمگرم نگه داشتهاید لابهلايش پاشيده و گوشت را هم وسطش بگذارید و رويش را با برنج زعفرانزده و خلال تزیین کرده و سر سفره ببرید.
میان وعده
- فالوده سیب شیرین رسیده پوست کنده با عسل و گلاب و زعفران و 1 قاشق مرباخوری تخم فرنجمشک
- انجیر خشک با مغز گردو
- حلوای سیب: سیب شیرین و رسیده پوستکنده را با آب کم بپزید یا بخارپز نمایید تا له شود. عسل یا شکر را به همراه هل و گلاب در ظرف دیگری به قوام بیاورید. سیب لهشده را به آن اضافه کرده و روی حرارت ملایم مرتب هم بزنید تا کاملاً مخلوط شده و به قوام حلوا درآید. سپس آن را در سینی پهن کرده و روی آن مغز پسته بپاشید.
- حلوای چهار مغز: مغز گردو، مغز بادام پوست کنده، مغز فندق و مغز پسته را پودر کرده مخلوط کنید و با مقداری نشاسته و شکر و روغن بادام حلوا تهیه نمایید.
- شیرینی جوانه گندم
مواد لازم: گردو (ترجیحا تازه)، بادام درختی پوست کنده، فندق پوست کنده و پسته تازه و خام از هر کدام 100 گرم، پودر نارگیل، بادام هندی و کنجد تازه و خام از هر کدام 100 گرم، عسل 250 گرم، شیره انگور 250 گرم، کمی زعفران ، دارچین ، هل، زنجبیل ، آرد جوانه گندم 250 گرم، روغن زیتون در صورت تمایل 3 تا 4 قاشق غذاخوری.
طرز تهیه:همه مواد را آسیاب کرده و با آرد جوانه گندم و ادویهها خوب مخلوط کنید. سپس عسل و شیره را به مواد اضافه کرده و خوب ورز دهید تا به شکل خمیر سفت درآید. در صورت سفت شدن بیش از اندازه خمیر میتوانید چند قاشق گلاب اضافه کنید. سپس مواد آماده شده را در یک دیس چینی پهن کرده و روی آن با پودر نارگیل و پودر پسته تزیین کنید و به مدت 30 دقیقه در یخچال قرار دهید. سپس به اندازه دلخواه برش داده و روی آن را سلفون بکشید و در یخچال نگهداری کنید.
نوشیدنی
به جای آب:
- شربت آب و عسل
- آب سیب شیرین پوست کنده
- آب گلابی رسیده
- شربت جلاب طبی: 1 کیلو نبات یا شکر و 3 کیلو گلاب را با شعله ملایم بجوشانید در حین جوشیدن کف آن را بگیرید و صاف نمایید تا نصف شود. سپس کمی زعفران را با گلاب حل کرده و به آن اضافه کنید تا به قوام بیاید. هنگام استفاده میتوانید با آب سرد یا عرقیات مناسب رقیق کرده و بنوشید.
به جای چای:
- چای به
- چای سیب
- دمکرده بادرنجبویه، بابونه، اسطخدوس و سنبل الطیب
سایر توصیه های کلی
- روغن مالی پیشانی، اطراف گوشها و گردن از بالا به پایین با مخلوط روغن کنجد و زیتون و سیاهدانه روزی 5-4 بار
- بوییدن گلهای خوشبو (مریم، نرگس، شب بو و …)
- گوش دادن به اصوات زیبا
- تاب سواری
- مطالعه و مشارکت در مباحث علمی متناسب با توان علمی فرد
